Vesti
Drugi pišu

Zašto Albanci pokušavaju da prisvoje srpske crkve, a uništavaju ih godinama unazad

Nastojanje većine Albanaca i njihovih istoričara i političara da ospore istoriju Srba i Srpske pravoslavne crkve na Kosovu i Metohiji, srpski istoričari i predstavnici crkve ocenjuju pokušajima revizije istorije i prisvajanja srpskog kulturnog nasleđa radi izgradnje albanske nacije i njenog identiteta.
Zašto Albanci pokušavaju da prisvoje srpske crkve, a uništavaju ih godinama unazad
Visoki Dečani (Foto Kim)

Na Kosovu i Metohiji je od 1999. godine porušeno, oskrnavljeno i devastirano preko 150 pravoslavnih hramova i crkava. I danas ima crkava koje svedoče pokušajima zatiranja njihovih tragova.

Gračanica, Pećka patrijaršija, Visoki Dečani, Banjska, Sveti Arhangeli. Zadužbine su cara Dušana, kralja Milutina, Stefana Dečanskog. Sve su iz srednjeg veka srpske države i Srpske pravoslavne crkve. Na listi su pod zaštitom Uneska, a neke od pomenutih i u grupi "pod rizikom". Od koga rizik dolazi. Većinu stanovništva na Kosovu i Metohiji čine Albanci.

Pored činjenica, materijalnih dokaza, srpski istoričari u postupku dokazivanja istorije naroda i crkve polaze od naziva prostora na kojima su navedeni manastiri podignuti. Ističu naziv Metohija.

"Metoh je crkveni posed. Čitava sela su pripadala manstiru Hilandaru, a kasnije to se događa sa manastirima Banjska, Gračanica, tako da ne vidim nikakav razlog da neko postavi pitanje čije su zadužbine. Zadužbine su srpske", ističe Dragana Janjić, naučni savetnik Instituta za srpsku kulturu KiM.

Ove naučne činjenice u Prištini odbacuju i tvrde da su to njihove, zadužbine Albanaca.

Srpski naučnici sa druge strane pitaju: "Zbog čega su palili crkve. Zbog čega bi palili svoje kulturno nasleđe", pita Dragana Janjić.

Hiljadu petsto srpskih pravoslavnih crkava i crkvišta je na Kosovu i Metohiji. U 20 poslednjih godina porušeno je, zapaljeno ili oštećeno najmanje 150 pravoslavnih crkava i hramova.

Iz Eparhije raško prizrenske redovno u svet šalju fotografije na kojima se vidi odnos posleratnih kosovskih vlasti prema srpskim pravoslavnim svetinjama na Kosovu i Metohiji.

Primer za to je crkva u Samodreži. Devastirana je. Ostala je bez krova a u unutrašnjosti i dalje su vidljivi tragovi nasilja.

I u Srpskoj pravoslavnoj crkvi i u stručnoj istorijskoj javnosti naglašavaju bitnost kulturnog nasleđa jednog naroda.

"U ovom slučaju Albanci smatraju da bi prisvajanjem naših zadužbina, tj. srpskih crkava i manastira, nadenuvši im ime da su to njihove zadužbine, u stvari dobili taj kulturni, tj. duhovni identitet. Duhovni identitet je jako bitan za jednu naciju. I srpska crkva i srpski narod ga ima. O Albancima, ne znam. Mislim da ga nemaju", navodi Dragana Janjić.

Proučavaoci istorije sugerišu predstavnicima srpske vlasti, pravoslavne crkve, intelektualcima da udruže snage, jer pokušaji osporavanja srpske pravoslavne crkve na KiM nisu novi, te da će ih biti još, a i ne dolaze samo iz Prištine.



Ostale vesti

Koga mrzi Isus
Hram Hrista Spasa u Prištini, verovatno najviše napadani savremeni objekat svih verskih zajednica u Evropi, prošao je put od miniranja 1999, preko javnog nužnika, pogrdnih grafita, alpinista koji se veru po njemu, polugolih pevačica koje ovde snimaju spotove, sve do poruke: Isus mrzi Srbe!
  • 14.06.2021
Sirotinja zlatnog grada
Posle bombardovanja 1999. godine rudnici su prestali da rade, mnoga naselja su etnički očišćena, a cela oblast je potonula u apatiju onih koji opstaju na ivici siromaštva.
  • 08.06.2021
Šta se desilo u UNS i zašto nije pomoglo 400 novih članova
Novinar i direktor Doma kulture u Gračanici Živojin Rakočević izabran je u subotu za predsednika Udruženja novinara Srbije (UNS) na Izbornoj skupštini na kojoj je prethodno vođena duga i burna rasprava oko toga da li bi njegovo ime uopšte trebalo da se nađe na glasačkim listićima. Rakočević je osvojio više glasova od svog prethodnika Vladimira Radomirovića, uprkos tome što su glasali i brojni novi članovi Udruženja koji su, prema navodima, u poslednja dva meseca učlanjeni namenski - da bi Radomiroviću osigurali novi mandat.
  • 31.05.2021
Spomen ploča koja deli žrtve na Kosovu: Tri tačke za ’ostale’
Dragiša i Zorica Petrović iz Gračanice kod Prištine su 1. maja 1999. godine zauvek izgubili sina Nikolu (17) i ćerku Mariju (15), kada je NATO tokom bombardovanja tadašnje Savezne Republike Jugoslavije (SRJ) pogodio autobus Niš Ekspresa koji je prelazio preko mosta u mestu Lužane kod Podujeva. Podujevo se nalazi na oko 40 kilometara od Prištine.
  • 08.05.2021
„Čestitka” Aljbina Кurtija
Šta je u podeljenim i odvojenim nacionalnim, verskim i ideološkim svetovima svih ovih decenija na Кosovu i Metohiji imalo trunku iskrenosti? Gde se mogla čuti jednostavna ljudska prirodna i preko potrebna poruka da se obratiš drugima? Кako se, makar, jednog jedinog dana mogla osetiti želja da je neko nekome poželeo: sreću, mir, blagostanje – pa čak i ljubav?
  • 04.05.2021
Svetlost, strah i poricanje
Na odeždama svetitelja sada piše OVК (Oslobodilačka vojska Кosova), a na vrhu stene, nekoliko metara iznad isposnice, postavljena je nova zastava Republike Albanije
  • 03.05.2021