Vesti
Drugi pišu

Zašto Albanci pokušavaju da prisvoje srpske crkve, a uništavaju ih godinama unazad

Nastojanje većine Albanaca i njihovih istoričara i političara da ospore istoriju Srba i Srpske pravoslavne crkve na Kosovu i Metohiji, srpski istoričari i predstavnici crkve ocenjuju pokušajima revizije istorije i prisvajanja srpskog kulturnog nasleđa radi izgradnje albanske nacije i njenog identiteta.
Zašto Albanci pokušavaju da prisvoje srpske crkve, a uništavaju ih godinama unazad
Visoki Dečani (Foto Kim)

Na Kosovu i Metohiji je od 1999. godine porušeno, oskrnavljeno i devastirano preko 150 pravoslavnih hramova i crkava. I danas ima crkava koje svedoče pokušajima zatiranja njihovih tragova.

Gračanica, Pećka patrijaršija, Visoki Dečani, Banjska, Sveti Arhangeli. Zadužbine su cara Dušana, kralja Milutina, Stefana Dečanskog. Sve su iz srednjeg veka srpske države i Srpske pravoslavne crkve. Na listi su pod zaštitom Uneska, a neke od pomenutih i u grupi "pod rizikom". Od koga rizik dolazi. Većinu stanovništva na Kosovu i Metohiji čine Albanci.

Pored činjenica, materijalnih dokaza, srpski istoričari u postupku dokazivanja istorije naroda i crkve polaze od naziva prostora na kojima su navedeni manastiri podignuti. Ističu naziv Metohija.

"Metoh je crkveni posed. Čitava sela su pripadala manstiru Hilandaru, a kasnije to se događa sa manastirima Banjska, Gračanica, tako da ne vidim nikakav razlog da neko postavi pitanje čije su zadužbine. Zadužbine su srpske", ističe Dragana Janjić, naučni savetnik Instituta za srpsku kulturu KiM.

Ove naučne činjenice u Prištini odbacuju i tvrde da su to njihove, zadužbine Albanaca.

Srpski naučnici sa druge strane pitaju: "Zbog čega su palili crkve. Zbog čega bi palili svoje kulturno nasleđe", pita Dragana Janjić.

Hiljadu petsto srpskih pravoslavnih crkava i crkvišta je na Kosovu i Metohiji. U 20 poslednjih godina porušeno je, zapaljeno ili oštećeno najmanje 150 pravoslavnih crkava i hramova.

Iz Eparhije raško prizrenske redovno u svet šalju fotografije na kojima se vidi odnos posleratnih kosovskih vlasti prema srpskim pravoslavnim svetinjama na Kosovu i Metohiji.

Primer za to je crkva u Samodreži. Devastirana je. Ostala je bez krova a u unutrašnjosti i dalje su vidljivi tragovi nasilja.

I u Srpskoj pravoslavnoj crkvi i u stručnoj istorijskoj javnosti naglašavaju bitnost kulturnog nasleđa jednog naroda.

"U ovom slučaju Albanci smatraju da bi prisvajanjem naših zadužbina, tj. srpskih crkava i manastira, nadenuvši im ime da su to njihove zadužbine, u stvari dobili taj kulturni, tj. duhovni identitet. Duhovni identitet je jako bitan za jednu naciju. I srpska crkva i srpski narod ga ima. O Albancima, ne znam. Mislim da ga nemaju", navodi Dragana Janjić.

Proučavaoci istorije sugerišu predstavnicima srpske vlasti, pravoslavne crkve, intelektualcima da udruže snage, jer pokušaji osporavanja srpske pravoslavne crkve na KiM nisu novi, te da će ih biti još, a i ne dolaze samo iz Prištine.



Ostale vesti

Kosovo press: Kriminalne grupe Radoičića i Veselinovića organizuju blokade na severu
"Uvođenje mera reciprociteta sa Srbijom na registarske tablice nije bilo dobrodošlo za dvojicu srpskih kriminalaca sa severa, Zvonka Veselinovića i Milana Radojčića, koji koriste ovaj deo Kosova za obavljanje svojih kriminalnih aktivnosti", piše Kosovo pres.
  • 21.09.2021
Na Kosovu nema albanske štampe od marta prošle godine
Dok u južnom delu Kosovske Mitrovice nema ni jednog jedinog primerka novina, u severnom delu grada već od šest sati na nekoliko kioska naslagani su svi beogradski dnevnici, nedeljnici, časopisi.
  • 19.09.2021
Ubijam čoveka u sebi
Nikad ga nisam upoznao, a čini mi se da ga tako dobro znam. Nisam rođen u Beogradu. Živeo sam u ulici koja je bila prepuna Prelevića. Gradskih šmekera koji su imali fazone, voleli da popiju, pa i da se potuku. Nama, u Dragiše Mišovića ulici, rano je usađivan taj kodeks ulice. Većina nas je ostala na svetloj strani sile, ali neke je progutao mrak. Nismo sudili, niti osuđivali. Ova stvar je s albuma "Ja, Prele" iz 1996. Fantastičnu gitaru svira, a ko drugi nego Radomir Mihajlović - Točak. Još jedan junak mog detinjstva.
  • 17.09.2021

Potpisivanje Briselskog sporazuma 2013. godine ulilo je nadu ne samo u smislu rešavanja spora između Kosova i Srbije, već i omogućilo manevarski prostor za unapređenje međusobnih odnosa u izazovnom političkom okruženju kakav je zapadni Balkan. Iako su pojedine klauzule uspešno primenjene, šest od petnaest tačaka Sporazuma koje se tiču Zajednice srpskih opština (ZSO) nisu implementirane u praksi. 

  • 11.09.2021
Pandemija podelila Evropu
Radikalno različito doživljavanje pandemije kovida 19 stvorilo je velike geografske, generacijske i društvene podele širom Evrope.
  • 02.09.2021
Srpski biznis na severu Кosova ili kako je jedna firma pobedila na 170 tendera
Malo poznatu firmu Rad 028 iz Zvečana država je samo u poslednjih godinu i po dana, ne računajući izgradnju novog „Univerziteta u Prištini sa privremenim sedištem u Кosovskoj Mitrovici“, angažovala, po pravilu kao jedinog ponuđača, za poslove vredne skoro 29 miliona evra. Mnogi sumnjaju da je tajna uspeha u tajnom gazdi ovog preduzeća.
  • 27.08.2021